Polska - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, 1 października 2012 r., V SA/Wa 873/12

Country of Decision:
Country of Applicant:
Date of Decision:
01-10-2012
Citation:
V SA/Wa 873/12
Court Name:
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
National / Other Legislative Provisions:
Poland - Ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Act on granting protection to foreigners in the territory of the Republic of Poland) - Art 15
Poland - Ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Act on granting protection to foreigners in the territory of the Republic of Poland) - Art 13
Poland - Ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Act on granting protection to foreigners in the territory of the Republic of Poland) - Art 19 § 1(1)
Poland - Ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Act on granting protection to foreigners in the territory of the Republic of Poland) - Art 20 § 1(1)
Poland - Ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Act on granting protection to foreigners in the territory of the Republic of Poland) - Art 48 § 2
Poland - Kodeksu post powania administracyjnego (Code of Administrative Procedure) - Art. 7
Poland - Kodeksu post powania administracyjnego (Code of Administrative Procedure) - Art. 8
Poland - Kodeksu post powania administracyjnego (Code of Administrative Procedure) - Art. 77
Poland - Kodeksu post powania administracyjnego (Code of Administrative Procedure) - Art. 15
Poland - Kodeksu post powania administracyjnego (Code of Administrative Procedure) - Art. 80
Poland - Kodeksu post powania administracyjnego (Code of Administrative Procedure) - Art. 107(3)
Poland - Kodeksu post powania administracyjnego (Code of Administrative Procedure) - Art. 156
Poland - Ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Act on Proceedings before Administrative Courts) - Art 3(1)
Poland - Ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Act on Proceedings before Administrative Courts) - Art 135
Poland - Ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Act on Proceedings before Administrative Courts) - Art 145(1)
Poland - Ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Act on Proceedings before Administrative Courts) - Art 152
Poland - Ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Polish Administrative Court System Act) - Art 1
Printer-friendly versionPrinter-friendly version
Headnote: 

Konwencja Genewska zawiera zamknięty katalog przyczyn, które uzasadniają nadanie statusu uchodźcy i nie obejmuje on ofiar wojen, klęsk żywiołowych, głodu, sytuacji rodzinnej, braku pracy i możliwości nauki, czy biedy.

Ocena, czy obawa cudzoziemca przed prześladowaniem jest uzasadniona, musi być więc dokonana w odniesieniu do indywidualnego przypadku i na tle ogólnej sytuacji społeczno-prawnej i polityczno-ekonomicznej kraju pochodzenia cudzoziemca ubiegającego się o status uchodźcy.

Facts: 

M. N., obywatel Ugandy, 4 sierpnia 2010 r. złożył wniosek o nadanie statusu uchodźcy.

Składając wniosek oświadczył, że jest gejem, a w kraju jego pochodzenia związki homoseksualne nie są akceptowane. Miał chłopaka, z którym się spotykał, ale sąsiedzi zobaczyli ich razem i poinformowali lokalne władze. Po tym wydarzeniu skarżący pojechał wyrobić sobie wizę Schengen. W tym czasie chłopak skarżącego poinformował go telefonicznie, że obydwaj są poszukiwani przez lokalne władze. Skarżący oświadczył, że z posiadanych informacji wynikało, że chciano go aresztować za homoseksualizm.

Wniosek o nadanie statusu uchodźcy cudzoziemiec uzasadnił obawą przed aresztowaniem lub nawet pozbawieniem go życia za homoseksualizm, w przypadku powrotu do kraju pochodzenia. Oświadczył również, że boi się władzy państwowej, lokalnej i policji, gdyż za homoseksualizm grozi dożywotnia kara pozbawienia wolności lub kara śmierci. W toku postępowania cudzoziemiec przedstawił też zaświadczenie wydane przez polskiego lekarza – specjalistę ginekologa-seksuologa, z którego wynika, że stwierdzono u niego orientację homoseksualną.

Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców odmówił nadania statusu uchodźcy jak i nie przyznał subsydiarnych form ochrony – ochrony uzupełniającej i zgody na pobyt tolerowany, uzasadniając, że cudzoziemiec nie podał wiarygodnych przyczyn uzasadniających obawę przed prześladowaniami, o których mówi Konwencja Genewska dotycząca statusu uchodźców.

Rada do Spraw Uchodźców utrzymała w mocy decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców, wskazując na brak wiarygodności cudzoziemca. Rada odrzuciła argument, iż należy go traktować jako przedstawiciela prześladowanej grupy społecznej i uznała, że brak dowodów na to, że w przypadku powrotu do kraju pochodzenia byłby narażony na prześladowanie lub innego rodzaju represje.Na decyzję Rady cudzoziemiec złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wnosząc o uchylenie negatywnych decyzji.

Decision & Reasoning: 

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przychylił się do skargi cudzoziemca.

Oceniając sytuację cudzoziemca, Sąd stwierdził, że Konwencja Genewska zawiera zamknięty katalog przyczyn, które uzasadniają nadanie statusu uchodźcy i nie obejmuje on ofiar wojen, klęsk żywiołowych, głodu, sytuacji rodzinnej, braku pracy i możliwości nauki, czy biedy. Sąd zauważył też, że definicja uchodźcy nie obejmuje również osób obawiających się tzw. zemsty krwi, bowiem podejmowane w jej ramach działania są działaniami o charakterze przestępczym i kryminalnym i nie są równoznaczne z prześladowaniem, o którym mówi Konwencja genewska.

Według Sądu, kluczowym elementem definicji uchodźcy jest "uzasadniona obawa przed prześladowaniem". Definicja ta posługuje się elementem subiektywnym, albowiem "obawa" jest odczuciem indywidualnym, stanem umysłu osoby ubiegającej się. Pojęciu "obawa" towarzyszy określenie "uzasadniona", a to oznacza, że nie tylko stan uczuć osoby zainteresowanej decyduje o statusie uchodźcy, lecz że musi on zostać potwierdzony przez ocenę sytuacji obiektywnej. Ustalenie statusu uchodźcy wymaga przede wszystkim oceny oświadczeń ubiegającego się. Oświadczenia te nie mogą być jednak rozważane w oderwaniu od sytuacji, która je określa. Termin "uzasadniona obawa" łączy zatem element subiektywny i obiektywny, i oba muszą być brane pod uwagę w procedurze ustalania statusu.

Ocena, czy obawa cudzoziemca przed prześladowaniem jest uzasadniona, musi być więc dokonana w odniesieniu do indywidualnego przypadku i na tle ogólnej sytuacji społeczno-prawnej i polityczno-ekonomicznej kraju pochodzenia cudzoziemca ubiegającego się o status uchodźcy.

Sąd przyznał, że Rada nie uzasadniła, dlaczego odmówiła traktowania cudzoziemca jako przedstawiciela określonej grupy społecznej. Z treści decyzji odmownej nie wynika też dlaczego organ odmówił wiarygodności niektórym twierdzeniom cudzoziemca.

Brak w motywach decyzji jakiegokolwiek ustosunkowania się do zarzutów odwołania, brak odniesienia się i oceny podnoszonych w sprawie okoliczności i dowodów, pozwalających na ocenę prawidłowości decyzji organu I instancji uzasadnia uznanie, że decyzja została wydana z naruszeniem podstawowych zasad postępowania odwoławczego. Sąd stwierdził wręcz naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego.

W ocenie Sądu, ze względu na te braki proceduralne w sprawie nie ustalono też czy cudzoziemiec po powrocie do Ugandy zostanie zatrzymany, poddawany torturom, nieludzkiemu czy poniżającemu traktowaniu albo karaniu, w związku z czym nieuzasadniona jest odmowa objęcia go inną formą ochrony.

Sąd przypomniał też, że Rada jako organ odwoławczy jest zobligowany do tego, aby z urzędu uwzględnić zmiany stanu faktycznego i prawnego, jakie dokonały się w okresie pomiędzy wydaniem zaskarżonej decyzji w pierwszej instancji, a orzekaniem w sprawie w drugiej instancji. 

Outcome: 

Sąd uchylił zaskarżoną decyzję. 

Observations/Comments: 

Wyrok odnosi się do pojęcia uzasadnionej obawy przed prześladowaniem wyjaśniając jakiego rodzaju przypadki nie są objęte zakresem definicji uchodźcy z Konwencji Genewskiej.  Sąd podkreślił również znaczenie szczegółowego wyjaśnienia w uzasadnieniu decyzji administracyjnej powodów odmowy, zakwestionowania wiarygodności oraz konieczność odniesienia się do wszystkich twierdzeń i zarzutów z odwołania.

Treść orzeczenia jest dostępna w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych:

http://orzeczenia.nsa.gov.pl/doc/1628B39105

Other sources cited: 

Ogólne odniesienie do Podręcznika.

 

Case Law Cited: 

Poland - Regional Administrative Court in Warsaw, 20 January 2006, V SA/Wa 2473/05

Poland - Regional Administrative Court in Warsaw, 1 December 2005, V SA/Wa 997/05

Poland - Regional Administrative Court in Warsaw, 29 July 2010, II SA/Wa 458/10