Ελλάδα - Συμβούλιο της Επικρατείας, 29 Αυγούστου 2011, Αριθμός Απόφασης 2512/2011

Country of Decision:
Country of Applicant:
Date of Decision:
29-08-2011
Citation:
Αριθμός Απόφασης 2512/2011
Court Name:
Συμβούλιο της Επικρατείας, Τμήμα Δ’
National / Other Legislative Provisions:
Greece - Άρθρα 24 του ν. 1975/1991 (Art 24 of Act 1975/1991)
Greece - Άρθρα 25 παρ. 1 του ν. 1975/1991 (Art 25(1) of Act 1975/1991)
Greece - Άρθρα 1 του νόμου 2452/1996 (Art 1 of Act 2452/1996)
Greece - Άρθρα 2 του νόμου 2452/1996 (Art 2 of Act 2452/1996)
Greece - Άρθρο 72 περ. α’ του ν. 2910/2001 (Art 72(a) of Act 2910/2001)
Greece - Σύμβαση της Γενεύης 1951 Νομοθετικό Διάταγμα 3989/1959 (Geneva Convention 1951 Legislative Decree)
Greece - Αναγκαστικός Νόμος 389/1968 (Φύλλο Εφημερίδας Κυβερνήσεως 125 Τεύχος Α) (Emergency Act)
Greece - Presidential Decree No. 61/1999
Printer-friendly versionPrinter-friendly version
Headnote: 

Υποχρέωση του  ενδιαφερομένου να ισχυρισθεί συγκεκριμένα πραγματικά περιστατικά ικανά να στοιχειοθετήσουν  τη  συνδρομή των προϋποθέσεων υπαγωγής του στη Διεθνή Σύμβαση της Γενεύης. Επιβάλλεται η ενδελεχής εξέταση των προβαλλομένων ουσιωδών ισχυρισμών και η πλήρης αιτιολογία της τυχόν απορριπτικής του αιτήματος πράξεως. Αν ο Υπουργός Δημοσίας Τάξεως υιοθετεί αρνητική γνωμοδότηση της Επιτροπής απαιτείται να παρατίθενται στο οικείο πρακτικό, όχι μόνον οι ισχυρισμοί του ενδιαφερομένου αλλά και το περιεχόμενο των ερωτήσεων που υποβλήθηκαν στον αλλοδαπό και οι απαντήσεις του. Η προσβαλλόμενη πράξη, που στηρίζεται σε πλημμελή γνωμοδότηση, και στην οποία αναφέρεται γενικά ότι δεν αποδείχθηκε κίνδυνος διώξεως των αιτούντων για φυλετικούς, πολιτικούς ή άλλους λόγους, είναι πλημμελώς αιτιολογημένη. Δεκτή η αίτηση ακύρωσης.

Facts: 

ο πρώτος αιτών, Τούρκος υπήκοος, κουρδικής καταγωγής, εισήλθε λάθρα στην Ελλάδα & υπέβαλε αίτημα ασύλου. Κατά την εξέτασή του από την Αστυνομική Αρχή, ο ανωτέρω δήλωσε ότι υπήρξε μέλος του κόμματος..., διότι ενεργούσε προπαγάνδα σε βάρος των τουρκικών αρχών& κρατήθηκε στις φυλακές της Σμύρνης επί 8 μέρες, όπου υπέστη βασανιστήρια. Τέλος ισχυρίσθηκε ότι σε περίπτωση επιστροφής του στην Τουρκία θα συλληφθεί& θα φυλακισθεί επειδή δεν έχει υπηρετήσει τη στρατιωτική του θητεία. Το ανωτέρω αίτημά του απερρίφθη με την υπ’ αριθ. 4/108923/25.6.2002 απόφαση του Γενικού Γραμματέα (Γ.Γ.) του Υπουργείου Δημόσιας Τάξης (ΥΔΤ) επειδή, μεταξύ άλλων «στο πρόσωπό του δεν συντρέχουν τα υποκειμενικά και αντικειμενικά στοιχεία του δικαιολογημένου φόβου δίωξης, που είναι απαραίτητα για να του αναγνωρισθεί η ιδιότητα του πρόσφυγα», εφόσον «η απλή αντίθεσή του προς το καθεστώς της χώρας του δεν μπορεί από μόνη της να θεμελιώσει αίτημα ασύλου. Από κανένα στοιχείο δεν προκύπτει ότι στην χώρα του αντιμετωπίζει κίνδυνο ατομικής δίωξης για λόγους φυλής, θρησκείας, εθνικότητας, κοινωνικής τάξης ή πολιτικών πεποιθήσεων.». Κατά της αποφάσεως αυτής ο αιτών άσκησε ενδικοφανή προσφυγή. Η δεύτερη εκ των αιτούντων, σύζυγος του πρώτου, επίσης Τουρκικής υπηκοότητος και κουρδικής καταγωγής, εισήλθε με τα 3 ανήλικα τέκνα της παρανόμως στην Ελλάδα& υπέβαλε αίτημα ασύλου, επικαλούμενη φόβο διώξεως λόγω της εθνικής καταγωγής της. Κατά την εξέτασή της ανέφερε ότι υπέστη διώξεις από τις Τουρκικές Αρχές λόγω της κουρδικής καταγωγής της και ότι είναι μέλος του ΡΚΚ. Το ανωτέρω αίτημά της απερρίφθη με την υπ’ αριθ. 4/261226/7.10.2003 απόφαση του Γ.Γ. του ΥΔΤ με την ίδια ως άνω αιτιολογία. Κατά της εν λόγω αποφάσεως ασκήθηκε ενδικοφανής προσφυγή. Επί των προσφυγών των αιτούντων γνωμοδότησε η προβλεπόμενη επιτροπή. Ενώπιον της τελευταίας, ο πρώτος προέβαλε ότι υπήρξε μέλος του κόμματος.., οργανώσεως για τα ανθρώπινα δικαιώματα και σωματείου αλληλεγγύης για την υπεράσπιση των δικαιωμάτων των κρατουμένων. Το 1996 κρατήθηκε στη Σμύρνη για 19 ημέρες από την Αντιτρομοκρατική Υπηρεσία, βασανίσθηκε& παρεπέμφθη σε δίκη, κατηγορηθείς για υπόθαλψη παράνομης οργάνωσης, σύμφωνα δε με πληροφορίες του δικηγόρου του του επεβλήθη ποινή φυλάκισης 4 μηνών. Προς απόδειξη των ισχυρισμών του  ο αιτών προσεκόμισε σχετικά αποδεικτικά έγγραφα. Η δεύτερη αιτούσα προέβαλε ότι εγκατέλειψε την πατρίδα της λόγω των προβλημάτων που αντιμετώπιζε ο σύζυγός της με τις τουρκικές αρχές& των ενοχλήσεων που υφίστατο από τις αρχές ασφαλείας της χώρας της, ενώ συμμετείχε με το σύζυγό της σε δραστηριότητες του κόμματος ..&στην προαναφερθείσα οργάνωση για τα ανθρώπινα δικαιώματα στην Τουρκία. Η Γνωμοδοτική Επιτροπή Ασύλου με το από 13.6.2005 πρακτικό της γνωμοδότησε ομοφώνως υπέρ της απορρίψεως της προσφυγής των αιτούντων, κρίνοντας αναπόδεικτους τους ισχυρισμούς τους περί κινδύνου διώξεώς τους, θεώρησε δε, ότι αυτοί διέφυγαν από την χώρα τους για λόγους οικονομικούς& χρησιμοποιούν το αίτημα ασύλου για να διευκολύνουν την παραμονή τους στην Ελλάδα με σκοπό την εξεύρεση εργασίας& τη βελτίωση των συνθηκών διαβιώσεώς τους. Την αιτιολογία αυτή του ανωτέρω πρακτικού υιοθέτησε& ο Υπουργός ΔΤ με την ήδη προσβαλλόμενη απόφασή του, με την οποία απερρίφθη οριστικώς το αίτημα των αιτούντων περί παροχής ασύλου& ετάχθη σε αυτούς προθεσμία 30 ημερών για να αναχωρήσουν οικειοθελώς σε χώρα της επιλογής τους.

Decision & Reasoning: 

Το Συμβούλιο της Επικρατείας έκρινε ότι με το περιεχόμενο της, όπως προεκτέθηκε, η προσβαλλόμενη απόφαση αιτιολογείται πλημμελώς. Τούτο δε διότι, παρά το γεγονός ότι με τις προαναφερθείσες αιτήσεις τους περί αναγνωρίσεώς τους ως προσφύγων οι αιτούντες δεν επεκαλέσθησαν την απλή αντίθεσή τους προς το καθεστώς της χώρας τους, αλλά προέβαλαν κατά τρόπο αρκούντως συγκεκριμένο πραγματικά περιστατικά ικανά να θεμελιώσουν, κατ’ αρχήν, κίνδυνο διώξεως στην χώρα τους λόγω της κουρδικής καταγωγής τους, και κατ’ ακολουθία, την υπαγωγή τους στη Σύμβαση της Γενεύης, ο δε πρώτος εξ αυτών προσεκόμισε και σχετικά αποδεικτικά στοιχεία. Το Σ.τ.Ε τόνισε ότι ενώ η ανωτέρω Επιτροπή ώφειλε να εξετάσει τους προβληθέντες ισχυρισμούς, να ελέγξει τη συνοχή και την αληθοφάνειά τους και να διατυπώσει κρίση περί της αξιοπιστίας των αιτούντων, στο σχετικό πρακτικό αναφέρεται μόνον ότι έκαστο των μελών της Επιτροπής υπέβαλε ερωτήσεις στους αιτούντες σχετικά με τις συνθήκες διαφυγής από την χώρα τους, τους κινδύνους που διέτρεξαν ή είναι δυνατό στο μέλλον να διατρέξουν και τις τυχόν διώξεις που υπέστησαν στην χώρα τους, χωρίς να προκύπτουν τα στοιχεία επί τη βάσει των οποίων η Επιτροπή εγνωμοδότησε υπέρ της απορρίψεως των προσφυγών των αιτούντων. Συνεπώς, το Σ.τ.Ε κατέληξε ότι η προσβαλλόμενη υπουργική απόφαση, η οποία στηρίζεται σε πλημμελή γνωμοδότηση, και στην οποία αναφέρεται επίσης κατά τρόπο όλως γενικό ότι δεν απεδείχθη από κανένα στοιχείο κίνδυνος διώξεως των αιτούντων για φυλετικούς, πολιτικούς ή άλλους λόγους παρίσταται πλημμελώς αιτιολογημένη και, για το λόγο αυτόν, ο οποίος προβάλλεται βασίμως, πρέπει να ακυρωθεί, η δε υπόθεση πρέπει να αναπεμφθεί στη Διοίκηση προκειμένου να εκφέρει νέα νομίμως αιτιολογημένη κρίση επί των αιτημάτων των αιτούντων να αναγνωρισθούν ως πρόσφυγες, εκτιμώντας αιτιολογημένα τα στοιχεία που προσεκόμισε ο πρώτος εκ των αιτούντων και, ειδικότερα, την ενδεχόμενη συμμετοχή του στο πολιτικό κόμμα ... Το Σ.τ.Ε. επίσης παρέθεσε ότι οίκοθεν η Διοίκηση μπορεί να εκτιμήσει τον χαρακτήρα των οργανώσεων, στις οποίες προβάλλεται συμμετοχή των αιτούντων, ως τρομοκρατικών ή μη.

Outcome: 

Το Σ.τ.Ε. δέχτηκε την υπό κρίση αίτηση, ακύρωσε την υπ’ αριθ. 4/108923/26.8.2005 απόφαση του Υπουργού Δημόσιας Τάξης και ανέπεμψε την υπόθεση στη Διοίκηση για νέα νόμιμη κρίση, κατά τα εκτιθέμενα στο σκεπτικό. Επίσης επέβαλε στο Δημόσιο τη δικαστική δαπάνη των αιτούντων και διέταξε την απόδοση του παραβόλου.

Observations/Comments: 

Η απόφαση αυτή ενέχει ιδιαίτερη σημασία καθότι σε αυτή το δικαστήριο ερμήνευσε τις διατάξεις 2 και 3 του διατάγματος 61/1999 υπό το φως των άρθρων 4 και 9 της Οδηγίας 2004/83/ΕΚ του Συμβουλίου της Ευρωπαικής Ένωσης. Το δικαστήριο τόνισε ότι με το συνδυασμό των διατάξεων αυτών προκύπτει ότι, ενόψει της φύσεως και της σημασίας των διακυβευομένων αγαθών σε περίπτωση επιστροφής του αιτούντα άσυλο στη χώρα του, επιβάλλεται, στα πλαίσια της αξιολόγησης της αίτησής του σε εξατομικευμένη βάση, η ενδελεχής εξέταση των προβαλλομένων ουσιωδών ισχυρισμών και η ειδική και πλήρης αιτιολογία της τυχόν απορριπτικής του αιτήματος πράξεως.

Σύνθεση δικαστηρίου:  Σ. Ρίζος, Αντιπρόεδρος, Πρόεδρος του Δ' Τμήματος, Γ. Παπαγεωργίου, Δ. Κυριλλόπουλος, Σύμβουλοι, Ι. Μιχαλακόπουλος, Ουρ. Νικολαράκου- Μαυρομιχάλη, Πάρεδροι. Γραμματέας η Αικ. Ρίπη Τριάδη, Γραμματέας.

Case Law Cited: 

Greece - Council of State, Application No. 2534/2009

Greece - Council of State, 1647/2003

Greece - Council of State, 1814/2006